Trong canh tác công nghệ cao không trồng dưới đất phải sử dụng số lượng lớn xơ dừa làm giá thể, với giá thị trường hiện nay (khoảng 1.560 đồng/kg xơ dừa mới) thì chi phí cho diện tích 1.000 m2 là khoảng 11 triệu đồng, nên chi phí đầu tư vào giá thể là rất cao. Do đó, việc giảm chi phí sử dụng giá thể xơ dừa bằng cách tìm ra loại giá thể mới có chi  phí thấp và sẵn có tại mỗi địa phương phối trộn cùng giá thể xơ dừa, từ đó làm giảm lượng giá thể xơ dừa sử dụng dẫn đến làm giảm chi phí đầu tư ban đầu là rất cần thiết. Song song với giá thể xơ dừa thì vỏ trấu, tro trấu, cát sạch,… là những loại vật liệu đang được quan tâm đến trong việc sử dụng làm giá thể trồng thủy canh. Riêng vỏ trấu là loại giá thể cần được quan tâm nhiều đến bởi vì vỏ trấu là loại vật liệu dễ tìm, sẵn có và có giá rẻ ở huyện Châu Thành. Những thành phần này hoàn toàn tự nhiên được dùng cho nhiều mục đích từ công nghiệp, nông nghiệp. Vì vậy vấn đề đặt ra là làm thế nào để tận dụng được lượng giá thể vỏ trấu sẵn có tại địa phương và vừa làm giảm lượng giá thể xơ dừa sử dụng dẫn đến làm giảm chi phí đầu tư ban đầu nhưng vẫn đẩm bảo cho cây dưa lưới sinh trưởng tốt và cho năng suất cao. Do vậy, cần thực hiện thí nghiệm để có đủ cơ sở khoa học để khuyến cáo về việc phối trộn hai loại giá thể vỏ trấu và xơ dừa có được hay không nhằm tìm ra tỉ lệ phối trộn thích hợp đảm bảo cho cây dưa lưới sinh trưởng phát triển tốt và cho năng suất cao.

Trong quá trình thực hiện dự án “Xây dựng mô hình sản xuất dưa lưới ứng dụng công nghệ cao tại huyện Châu Thành, tỉnh Sóc Trăng” (Dự án do Trung tâm Ứng dụng Tiến bộ Khoa học và Công nghệ tỉnh Sóc Trăng chủ trì thực hiện từ năm 2017-2020), nhóm thực hiện dự án nhận thấy có thể tận dụng được lượng giá thể vỏ trấu sẵn có tại địa phương, giảm lượng giá thể xơ dừa sử dụng, dẫn đến làm giảm chi phí đầu tư ban đầu nhưng vẫn đảm bảo cho cây dưa lưới sinh trưởng tốt và cho năng suất cao. Do vậy, cần thực hiện thí nghiệm để có đủ cơ sở khoa học khuyến cáo về việc phối trộn hai loại giá thể vỏ trấu và xơ dừa, nhằm tìm ra tỉ lệ phối trộn thích hợp đảm bảo cho cây dưa lưới sinh trưởng phát triển tốt và cho năng suất cao.

Thí nghiệm được bố trí khối hoàn toàn ngẫu nhiên với 5 nghiệm thức (NT) và 3 lần lặp lại (mỗi lần lặp lại 5 chậu).

- Các NT lần lượt là:

NT1 (A): 10% vỏ trấu + 90% xơ dừa.

NT2 (B): 20% vỏ trấu + 80% xơ dừa.

NT3 (C): 30% vỏ trấu + 70% xơ dừa.

NT4 (D): 40% vỏ trấu + 60% xơ dừa.

NT5 (E): 0% vỏ trấu + 100% xơ dừa (NT Đối Chứng).

Trước khi phối trộn phải xử lý giá thể: phun thuốc diệt mầm bệnh trong trấu; xơ dừa phải rửa chát tanin bằng vôi đá, ngâm rửa xả nhiều lần bằng nước sạch.

Bố trí túi giá thể trồng theo hàng dọc, xen kẻ.

Dinh dưỡng cho cây đối với mỗi nghiệm thức như nhau, cung cấp theo từng giai đoạn.

A

D

B

E

B

C

B

A

E

D

C

D

C

E

A

 Sơ đồ bố trí thí nghiệm:

 

Sơ đồ quy trình xử lý xơ dừa

- Giải thích quy trình

+Trước khi trồng phải tiến hành xử lí sạch tanin (chất chát) trong xơ dừa bằng nước trong thời gian từ 15-20 ngày.

+ Xơ dừa sau khi mua về tiến hành cho vào bồn, trải điều xơ dừa, cứ dày khoảng 30cm thì phủ một lớp vôi. Sau đó tiến hành bơm nước vào bồn, cách từ 3-5 ngày thay nước một lần (khi thay nước mới tiến hành đảo điều xơ dừa để đạt hiệu quả cao hơn).

+ Sau khi xử lí sạch tanin tiến hành phơi ráo xơ dừa, sau đó cho xơ dừa và trấu vào vào túi nhựa PE 17x33 theo tỉ lệ của từng nghiệm thức, sau đó tiến hành phun thuốc xử lí nấm.

Giá thể xơ dừa được xử lý trước khi trồng

Sau khi tiến hành thực hiện các nghiệm thức cho kết quả như sau:

- Tỷ lệ phối trộn không tác động nhiều đến sinh trưởng, năng suất, độ Brix, tuy nhiên trong quá trình thực hiện ghi nhận cảm quan nhận thấy có tác động đến độ nén dẻ trong bầu, ảnh hưởng đến khả năng thoát nước, gây hiện tượng cây hút được nước với hiệu suất thấp hơn điều kiện thông thường.

- Tỷ lệ phối trộn giữa xơ dừa và vỏ trấu ở nghiệm thức 4 (40% vỏ trấu và 60% xơ dừa) được xem là tỷ lệ phối trộn tối ưu nhất trong các tỷ lệ phối trộn của thí nghiệm. Với tỷ lệ phối trộn này thì cây dưa lưới vẫn sinh trưởng tốt và cho năng suất tương đương với các nghiệm thức còn lại.

Trương Trung Thám - Phòng NN&PTNN Châu Thành

sta.soctrang
Thông tin liên quan:
HÌNH ẢNH HOẠT ĐỘNG
VIDEO KHOA HỌC VÀ CÔNG NGHỆ
LƯỢT TRUY CẬP 1,854
1,854